Ga Het Na Ga Het Na

Volksopvoeding via het onderwijs in Nederland 1780-1920

Van kind tot burger

Introductie

Binnen het thema ‘Van kind tot burger’ presenteert het Nationaal Archief meer dan 100 bronnen die inzicht geven in de ontwikkeling van het onderwijs gedurende die ‘lange’ 19de eeuw. De bronnen zijn geclusterd rond de drie onderwijswetten van respectievelijk 1806, 1857 en 1920.

Bronnen

    • Waarin ligt volgens dit ontwerp van de Staatsregeling de oorzaak van al de wantoestanden bij vorige regeringen?
    • 05d8447e-fe26-461b-aaf7-93f84ab0b8e3
    • In het verslag over het jaar 1825 worden vergelijkingen getrokken tussen de verschillende provincies.
    • 0ed93863-710e-4dc6-a013-d27a0e952ba9
    • Het Bataafsche Volk is niet positief over Willem de Vijfde en de Prins van Oranje. Waarvan geven zij hen de schuld?
    • 197255ba-3ade-440a-95bd-8af479f5a42d
    • De Ierse priester O’Malley reist rond 1840 door Nederland om zich op de hoogte te stellen van de staat van het onderwijs. Als katholiek wil hij natuurlijk graag weten of in Nederland de scholen inderdaad openbaar zijn en aldaar geen bepaalde geloofsovertuiging aan de kinderen wordt opgelegd. Proselytisme betekent “opdringerige bekeringsijver”.
    • 23c2dd8f-7c3d-436c-afac-fbbf13607136
    • Waar wil de briefschrijver de schoolopziener voor waarschuwen?
    • 2ea61caa-381c-40d1-8611-377817bb11ba
    • De opvolger van Adriaan van den Ende, Henricus Wijnbeek, trekt er zelf op uit om zich op de hoogte stellen van de toestand van de scholen. Hij ziet direct wat eraan schort en probeert verbeteringen aan te brengen. In een verslag van een bezoek aan de Gelderse scholen doet hij een voorstel voor de inrichting van de scholen. Zijn ideale school ziet er uit als beschreven in het rapport.
    • 37c89fd5-0166-4668-bc58-6e285282c0ce
    • [geen beschrijving]
    • 3a81f447-377d-40b7-ac67-993a1d053807
    • Moderne denkbeelden omtrent straffen en belonen krijgen in de onderwijswetten hun beslag. Men vindt lijfstraffen geen middel meer om kinderen tot gehoorzaamheid te dwingen. Speciale registers worden geïntroduceerd: het Zwart- en het Witboek. In het Zwartboek worden de overtredingen aangetekend. Heb je er daar veel van, dan kun je van school worden gestuurd. Bij veel vermeldingen in het Witboek krijg je een beloning. Je mag bijvoorbeeld vooraan zitten.
    • 3e343dc2-90f7-47ea-b6fb-ccfbf25b728b
Previous
Next